Bruksela chce zbadania rumuńskiej reformy wymiaru sprawiedliwości

Wiceprzewodniczący KE Frans Timmermans, źródło Flickr

Wiceprzewodniczący KE Frans Timmermans, źródło Flickr

Wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej Frans Timmermans zasugerował, aby niezależni międzynarodowi eksperci przyjrzeli się propozycjom zmiany sposobu wyłaniania najważniejszych prokuratorów w Rumunii. Zmiana ma objąć także urząd specjalnego prokuratora ds. zwalczania korupcji. Wpływ na obsadę m.in. tego właśnie stanowiska ma stracić rumuński prezydent.

 

Frans Timmermans spotkał się wczoraj (7 listopada) w Brukseli z ministrem sprawiedliwości Rumunii Tudorelem Toaderem. Przypomniał mu o „wartości płynącej z konsultowania zmian prawnych z Komisją Wenecką”. Proponowane przez obecny rząd w Bukareszcie pozbawienie prezydenta wpływu na obsadzanie najważniejszych urzędów prokuratorskich i przekazanie tych uprawnień premierowi, wywołało w minioną niedzielę kilkudziesięciotysięczne protesty w wielu miastach kraju. Tylko w Bukareszcie na ulice wyszło ok. 10 tys. osób.

Opozycja zarzuca rządzącej Partii Socjaldemokratycznej (PSD), że dzięki reformie chce zaburzyć proces walki z korupcją i odebrać niezależność prokuraturze. Rząd przekonuje jednak, że to właśnie forsowana zmiana doprowadzi do odpolitycznienia wymiaru sprawiedliwości. Obecnie urzędujący prezydent Klaus Iohannis wywodzi się z opozycyjnej obecnie centroprawicy.

Rumunia: Protesty przeciw reformie wymiaru sprawiedliwości

Około 10 tys. osób na ulicach w stołecznym Bukareszcie oraz mniejsze protesty w kilkudziesięciu kolejnych miastach kraju. To skutek zaproponowanej przez rząd zmiany w zasadach, na jakich funkcjonuje wymiar sprawiedliwości. Zdaniem rządu reforma ma odpolitycznić prokuraturę. Zdaniem protestujących to „zamach na jej niezależność”, który poskutkuje sparaliżowaniem walki z korupcją. To właśnie korupcja jest jednym z …

Komisja Wenecka uda się do Rumunii?

Rumuński minister sprawiedliwości odpowiadał dziennikarzom po spotkaniu z komisarzem Timmermansem, że to sama Komisja Europejska nalegała niedawno na zmiany w rumuńskim systemie wymiaru sprawiedliwości oraz na obsadzenie wielu urzędów nowymi, niezwiązanymi z żadnymi korupcyjnymi układami ludźmi. „Rozmawialiśmy jednak o możliwości zaproszenia do nas ekspertów z Komisji Weneckiej, którzy przyjrzeliby się nowym zasadom wyłaniania najwyższych rangą prokuratorów” – mówił Tudorel Toader.

Europejska Komisja na rzecz Demokracji przez Prawo, nazywana potocznie Komisją Wenecką, to organ doradczy Rady Europy, który ocenia zgodność różnych przepisów z krajowymi konstytucjami. Zasiadają w niej wybitni europejscy znawcy prawa konstytucyjnego. Komisja Wenecka nie jest organem podległym UE, ale często z instytucjami europejskimi współpracuje. W ubiegłym roku eksperci Komisji odwiedzili Polskę na zaproszenie ministra spraw zagranicznych Witolda Waszczykowskiego, gdzie analizowali przeprowadzoną przez obecne polskie władze reformę Trybunału Konstytucyjnego. W swoim późniejszym oświadczeniu wezwali m.in. do opublikowania wyroku TK z 9 marca 2016 r., który uznał reformę Trybunału z grudnia 2015 r. za niezgodną z polską ustawą zasadniczą.

Komisja Wenecka zaniepokojona o TK

Przewodniczący Komisji Weneckiej Gianni Buquicchio wyraził wczoraj (16 stycznia) zaniepokojenie „pogorszeniem się sytuacji” w Trybunale Konstytucyjnym w Polsce. W oświadczeniu opublikowanym na stronie internetowej Komisji alarmuje, że „systematycznie uniemożliwia się Trybunałowi wykonywania roli przypisanej mu przez polską Konstytucję”. Żadnego problemu z TK nie widzi natomiast szef polskiej dyplomacji Witold Waszczykowski, który wyraził przypuszczenie, że wiedza …

Rumunia pod lupą KE ws. korupcji

Rumunia wraz z Bułgarią objęta jest przez KE specjalnym mechanizmem monitorowania postępów w walce z korupcją. Te dwa państwa, które weszły do UE w 2007 r., wciąż znajdują się bowiem na czele unijnych rankingów poziomu korupcji. Obecny przewodniczący KE Jean-Claude Juncker wielokrotnie wyrażał nadzieję, że do końca swojej kadencji w 2019 r. chciałby, aby zakończono ów mechanizm. Na maj 2019 r. zaplanowano już specjalny szczyt UE w mieście Sibiu w rumuńskim Siedmiogrodzie. Dobiegałaby wówczas końca pierwsza w historii prezydencja Rumunii w UE, a podczas szczytu miałoby dojść do podsumowania prac KE pod wodzą Junckera. Dlatego Komisja Europejska tak bacznie przygląda się obecnym reformom, które obejmą także specjalnego prokuratora ds. zwalczania korupcji.

Przedstawiony przez rząd w Bukareszcie projekt reformy jest obecnie omawiany w parlamencie. Premier Mihai Tudose chciałby, aby ustawa została przyjęta jeszcze podczas trwającej właśnie sesji parlamentarnej. Przeciwnikiem ustawy jest prezydent Iohannis, ale w praktyce ma małe szanse na zablokowanie jej wdrożenia.

Komisja Europejska: Walka z korupcją w Bułgarii i Rumunii bliżej końca

Dzisiaj (25 stycznia) Komisja Europejska opublikowała najnowszy raport w sprawie Mechanizmu Współpracy i Weryfikacji, uruchomionego dziesięć lat temu w Bułgarii i Rumunii.