Szczyt Unia Afrykańska – Unia Europejska przede wszystkim o migracji

Uczestnicy 5. Szczytu Unia Afrykańśka - Unia Europejska w Abidżanie w Wybrzeżu Kości Słoniowej, źródło European Union Audiovisual Services

Uczestnicy 5. Szczytu Unia Afrykańśka - Unia Europejska w Abidżanie w Wybrzeżu Kości Słoniowej, źródło European Union Audiovisual Services

Dwudniowe rozmowy europejskich i afrykańskich przywódców w Abidżanie w Wybrzeżu Kości Słoniowej zaplanowano jako wielką dyskusję o problemach dotyczących młodzieży. Na pierwszy plan szybko wysunęły się jednak kwestie migracji. Powodem było ujawnienie dramatycznej sytuacji afrykańskich migrantów, którzy w drodze do Europy utknęli w Libii.

 

Podstawowymi tematami 5. Szczytu Unia Afrykańska – Unia Europejska były kwestie bezpieczeństwa, współpracy gospodarczej oraz wkładu państw europejskich w stabilizację sytuacji w państwach afrykańskich. Szczególną uwagę poświęcono sytuacji młodzieży. Czarny Ląd to wyjątkowo młody kontynent. Ponad 60 proc. mieszkańców Afryki ma mniej niż 25 lat. Do połowy obecnego stulecia liczba Afrykanów w tym wieku ma się podwoić.

Afryka i UE chcą wspólnie zająć się migracją

Kwestie związane z migracją pojawiły się jednak już w przemówieniach inauguracyjnych. Wszystko za sprawą nagłośnienia dramatycznej sytuacji migrantów, pochodzących głównie z rejonu Afryki Subsaharyjskiej, którzy próbowali dostać się do Europy i w tym celu przybyli do Libii. Statki i łodzie przemytników ludzi są masowo zatrzymywane przez libijską straż przybrzeżną. Aresztowane osoby trafiają do specjalnych ośrodków. To efekt umowy jaką przy wsparciu UE zawarły z Libią Włochy. Rzym szkoli min. Libijczyków w sposobach walki z nielegalną imigracją.

ONZ nazwała umowę UE-Libia ws. migracji "nieludzką"

W myśl umowy libijska straż przybrzeżna zatrzymuje łodzie z uchodźcami i migrantami krótko po tym jak odbiją od brzegu w rejs ku Europie. Zatrzymani trafiają do ośrodków na terenie Libii. UE przekazuje w zamian pomoc finansową. Jednak zdaniem ONZ sytuacja osób przebywających w libijskich ośrodkach jest dramatyczna.
 
Głos w tej sprawie zabrał Wysoki Komisarz Narodów Zjednoczonych …

Przedstawiciele organizacji pozarządowych, np. Lekarzy Bez Granic, oraz pracownicy ONZ od kilkunastu tygodni alarmują jednak, że w ośrodkach tych powszechnie dochodzi do stosowania przemocy (także seksualnej), a przetrzymywani ludzie muszą wykupić swoją wolność. Amerykańska telewizja CNN ujawniła też kilka dni temu zrobione ukrytą kamerą nagranie, pokazujące aukcję czarnoskórych niewolników. Człowieka na własność (np. do pracy w kopalni lub na polu) można było sobie kupić w cenie już od 400 dolarów.

Przewodniczący Rady Europejskiej Donald Tusk w swoim inauguracyjnym przemówieniu wyraził nie tylko oburzenie UE sytuacją migrantów w Libii, ale także zapewnił, że odpowiedzialność za znalezienie rozwiązania dla tej sytuacji spoczywa nie tylko na Afryce, ale także na Europie. Przewodniczący Unii Afrykańskiej Alpha Conde również apelował o wspólne europejsko-afrykańskie rozwiązanie problemu migracji. Z kolei przewodniczący Komisji Unii Afrykańskiej Moussa Faki dziękował UE za dotychczasowe wsparcie w dziedzinie walki z nielegalną imigracją oraz w kwestii bezpieczeństwa. Unia Europejska i Unia Afrykańska  (UA) zadecydowały o powołaniu wspólnej grupy roboczej, która ma się zająć ochroną życia i bezpieczeństwa uchodźców i migrantów na szlakach wiodących z Afryki do Europy, w tym w szczególności w Libii. Do grupy roboczej mają także dołączyć przedstawiciele ONZ.

Co najmniej 31 osób utonęło w drodze do Europy

Łódź z migrantami wywróciła się niedaleko od libijskiego wybrzeża. Z morza wyłowiono 60 żywych osób. Zatrzymano także drugą łódź. Wśród ofiar śmiertelnych znalazły się również dzieci.
 
W sumie libijska marynarka podjęła na pokład 200 osób. Wszystkich oraz wyłowione ciała przetransportowano do bazy wojskowej w Trypolisie. Wydarzenie miało miejsce w sobotę (25 listopada). Łodzie namierzono stosunkowo blisko …

Ewakuacja migrantów z Libii

Podczas rozmów w Abidżanie przyjęto także propozycję, którą przedstawił tuż przed rozpoczęciem szczytu w Wybrzeżu Kości Słoniowej prezydent Francji Emmanuel Macron, który odwiedził wcześniej Burkina Faso. Macron zaapelował o ewakuację migrantów, którzy utknęli w Libii. Chodzi o – jak to ujęto – „pilne i natychmiastowe, ale dobrowolne” umożliwienie migrantom powrotu do krajów ich pochodzenia. Operacja ma się zacząć nawet w ciągu najbliższych kilku dni. Szacuje się, że na ewakuację może czekać w Libii nawet 3,8 tys. osób.

„Handel ludźmi, sytuacja, w której Afrykańczycy sprzedają innych Afrykanów, musi się natychmiast skończyć. Musimy działać pełną mocą” – zapowiadał Macron, który już w Abidżanie przekonał do swojego pomysłu przywódców m.in. Niemiec, Włoch czy Hiszpanii. Przywódców afrykańskich nie trzeba było przekonywać. Władze Libii także przystały na ten plan. W ostatnich dniach doszło bowiem do poważnego zaostrzenia stosunków między Trypolisem a krajami Afryki Subsaharyjskiej. Burkina Faso wycofało nawet swojego ambasadora z Libii. Trypolis zgodził się także dopuścić do obozów dla nielegalnych migrantów przedstawicieli Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców (UNHCR) oraz Międzynarodowej Organizacji ds. Migracji (IOM). Trypolis pomoże także zidentyfikować ośrodki, w których dochodziło do handlu ludźmi. Nie jest jednak jasne w jaki sposób zostanie przeprowadzona ewakuacja z Libii prawie czterech tysięcy Afrykanów.

Macron: "Trzeba ewakuować migrantów z Libii"

Prezydent Francji wygłosił przemówienie do studentów na Uniwersytecie w Wagadugu – stolicy zachodnioafrykańskiego Burkina Faso. Emmanuel Macron odwiedził ten kraj tuż przed rozpoczynającym się dziś (29 listopada) 5. Szczytem Unia Afrykańska – Unia Europejska w Abidżanie w Wybrzeżu Kości Słoniowej. Odniósł się przy tej okazji do sytuacji tysięcy migrantów z Afryki Subsaharyjskiej, którzy utknęli …

Wspólna deklaracja nt. młodzieży

Na zakończenie szczytu w Abidżanie europejscy i afrykańscy przywódcy podkreślali dobrą atmosferę rozmów. Przewodniczący UA Alpha Conde podkreślał, że Afryka pokazała, iż nie jest już tak podzielona jak przed laty. „Afryka zaczęła wreszcie mówić jednym głosem i działać wspólnie. Dziś jesteśmy zjednoczeni” – mówił. Apelował o to, aby europejscy inwestorzy zaczęli dostrzegać afrykański potencjał i poprzez przenoszenie np. produkcji na Czarny Ląd, tworzyli miejsca pracy dla młodych Afrykanów. „Chcielibyśmy, aby to Afryka przejęła od Chin status >>fabryki świata<<” – mówił Conde. Uczestnicy szczytu zgodzili się, że poprawa sytuacji gospodarczej oraz zmniejszenie bezrobocia w państwach afrykańskich będą najlepiej przeciwdziałać narastaniu nielegalnej migracji z Afryki do Europy.

Przewodniczący Komisji Europejskiej Jean-Claude Juncker zapowiedział zwiększenie unijnej pomocy dla Afryki. Dodał też, że UE zamierza wesprzeć do 2020 r. kwotą 44 mln euro prywatnych inwestorów chcących prowadzić działalność na Czarnym Lądzie. Środki te mają zostać rozdysponowane w możliwe zrównoważony sposób. „Partnerstwo między Unią Europejską a Unią Afrykańską musi być partnerstwem równoprawnym” – mówić Juncker. Obie organizacje podpisały też wspólną deklarację na temat młodzieży.

Współpraca Afryki i Europy rozwiązaniem na kryzys migracyjny?

Afrykańscy i europejscy decydenci polityczni spotkali się w poniedziałek (28 sierpnia) w Paryżu, aby wspólnie poruszyć kwestię migracji. Podczas spotkania głowy państw wyraziły poparcie dla pomysłu przeniesienia zewnętrznej granicy UE do samej Afryki, tak by można było lokalnie zarządzać sprawami dot. udzielania azylu.

Organizacje pozarządowe: Nie pozwolono nam zabrać głosu podczas szczytu

Tymczasem zajmujące się młodzieżą organizacje pozarządowe poinformowały, że ich przedstawicieli, mimo wcześniejszego zaproszenia, nie dopuszczono podczas szczytu do wygłoszenia wystąpień. Poinformowała o tym m.in. Niemiecka Fundacja na rzecz Ludności Świata (Deutsche Stiftung Weltbevoelkerung – DSW). O podobnej sytuacji alarmowali też przedstawiciele amerykańskiej ONE Campaign. Z nieoficjalnych informacji wiadomo, że na niedopuszczenie ich do wygłoszenia wystąpień naciskały niektóre państwa Unii Afrykańskiej. Donald Tusk zapewniał jednak dziennikarzy na konferencji prasowej po zakończeniu dwudniowego szczytu, że europejscy przywódcy przekazali uczestnikom szczytu stanowisko organizacji pozarządowych, co miało „dodać dyskusji nowej energii”.

Polskę podczas szczytu w Abidżanie reprezentowała premier Beata Szydło, której towarzyszyło dwoje wiceministrów z MSZ: podsekretarz stanu ds. współpracy rozwojowej, polityki afrykańskiej i bliskowschodniej oraz praw człowieka Joanna Wronecka oraz sekretarz stanu ds. europejskich Konrad Szymański. Szefowa polskiego rządu spotkała się także z premierami Etiopii – Hajlemarjamem Desaleniem oraz Algierii – Ahmedem Ujahią.

Niewykorzystany potencjał Afryki w zapewnieniu dostaw żywności

Europa pozostanie w przyszłości ważnym dostawcą artykułów rolnych, ale największy niewykorzystany potencjał leży w Afryce. To właśnie ten kontynent może się stać „spichlerzem żywności” dla reszty świata – powiedział EURACTIV dyrektor firmy „Yara” zajmującej się zrównoważoną uprawą roślin, Svein Tore Holsether.
 
„Każdego roku na import żywności przeznaczamy 29,6 bln eur, a nie wykorzystujemy w pełni potencjału  …