Koniec czeskiego sporu?

Andrej Babiš i Bohuslav Sobotka

Andrej Babiš (l), wicepremier Czech i Bohuslav Sobotka, premier Czech// Źródło: Kancelaria Rządu Czech

Czeski prezydent Miloš Zeman chce zakończyć spór wewnątrz koalicji rządowej. Jutro kontrowersyjny wicepremier Andrej Babiš ma zostać usunięty z rządu.

 

Dziś (23 maja) kancelaria czeskiego prezydenta Miloša Zemana poinformowała, że prezydent przychylił się do żądań premiera Bohuslava Sobotki ws. usunięcia z rządu wicepremiera i ministra finansów Andreja Babiša. Babiš jutro (24 maja) na swoim ministerialnym stanowisku zostanie zastąpiony przez Ivana Pilnego, posła z tej samej partii – ANO 2011.

>> Czytaj nasz wywiad z Babišem

Decyzja prezydenta kończy trwający od początku miesiąca kryzys w czeskim rządzie, tworzonym przez socjaldemokratów Sobotki i ANO Babiša.

Na początku maja do informacji publicznej trafiły nagrania rozmów Babiša z Markiem Pribilem, dziennikarzem jednego z trzech głównych czeskich dzienników „Mladá fronta Dnes” (MfD), w których ustala plan publikacji artykułów rzekomo kompromitujących rząd Sobotki.

Agrofert – konglomerat biznesowy Babiša – od 2011 r. był właścicielem wydającej MfD największej czeskiej grupy wydawniczej Mafra. Na początku bieżącego roku, zgodnie z nowo wprowadzonym prawem ograniczającym możliwość prowadzenia biznesu przez ministrów, wicepremier przekazał swoje imperium – także wydawnicze – pod zarząd funduszu powierniczego. Jednak z nagrań wynika, że wciąż angażuje się w ich działanie.

Babiš i Sobotka

Nie były to jedyne problemy w czeskim rządzie. Już wcześniej pojawiły się wątpliwości dotyczące nieprawidłowości przy prowadzeniu działalności biznesowej wicepremiera – Babiš, drugi najbogatszy Czech, oskarżany jest o unikanie podatków, a także wykorzystanie funduszy unijnych do prywatnych celów.

>> Wszystkie afery Babiša TUTAJ

Od czasu ujawnienia taśm Sobotka usiłował doprowadzić do odwołania wicepremiera. Mimo że zgodnie z czeską konstytucją miał do tego prawo, to prezydent Zeman nie krył, że wolałby pozostania Babiša w rządzie – prezydent i premier są ze sobą skonfliktowani i wielokrotnie w przeszłości dochodziło między nimi do sporów.

Prezydent wykorzystał majową wizytę w Chinach, by maksymalnie opóźnić zajęcie jednoznacznego stanowiska w tej sprawie. Ostatecznie jednak zdecydował się postąpić zgodnie z wolą premiera, a także społeczeństwa, które masowo protestowało przeciwko nie tylko Babišowi, ale też łamaniu konstytucji przez prezydenta.

>> Czytaj więcej o działaniach prezydenta

Wybory

Dzisiejsza decyzja prezydenta powinna przynajmniej częściowo uspokoić nastroje w rządzie. Obserwatorzy spodziewają się, że pozbycie się Babiša powinno umożliwić koalicji rządy do czasu najbliższych wyborów parlamentarnych, zaplanowanych na 20 i 21 października br.

Mimo ujawnionych taśm i konfliktu z premierem, ANO wciąż jest na prowadzeniu w sondażach. Badania z tego miesiąca wskazują, że partia Babiša może liczyć na ok. 10 pkt. proc. przewagi nad Czeską Partią Socjaldemokratyczną Sobotki.