Reklama
Naddniestrze - zamieszkana w większości przez Rosjan i Ukraińców separatystyczna republika na terytorium Mołdawii - w 1991 roku wypowiedziało posłuszeństwo władzom w Kiszyniowie i po krótkiej wojnie, której towarzyszyła rosyjska interwencja, wywalczyło niemal pełną niezależność. Samozwańczej republiki nie uznaje żadne państwo, ale Moskwa wspiera ją gospodarczo i politycznie oraz utrzymuje tam swoje wojsko nazywane siłami pokojowymi.
Przekazując informację o wznowieniu rokowań mołdawski premier Vlad Filat oświadczył, że termin podjęcia rozmów uzgodnił z przywódcą Naddniestrza Igorem Smirnowem na zeszłotygodniowym spotkaniu, na którym mediatorem była Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE).
Poza przedstawicielami skłóconych stron, w rozmowach mają uczestniczyć przedstawiciele OBWE, Rosji, Ukrainy, a także – w charakterze obserwatorów – przedstawiciele Unii Europejskiej i USA.
Według szefa rosyjskiej dyplomacji Siergieja Ławrowa, Naddniestrze powinno uzyskać specjalny status w tym poradzieckim kraju liczącym ok. 4 mln mieszkańców. Przebywający w zeszłym tygodniu z wizytą w Kiszyniowie Ławrow zaapelował o "długofalowe rozwiązanie" kwestii tego separatystycznego regionu.
Tymczasem formalne rozmowy w sprawie uregulowania konfliktu naddniestrzańskiego w ramach specjalnie stworzonego pod egidą OBWE zespołu 5+2 (Mołdawia i Naddniestrze jako strony konfliktu, Rosja i Ukraina oraz OBWE jako pośrednicy, a Stany Zjednoczone i Unia Europejska jako obserwatorzy) zostały przerwane w marcu 2006 roku.
W zeszłym roku Tyraspol zgodził się na wznowienie nieformalnych konsultacji. Jednak jako warunek wstępny stawia przywrócenie możliwości eksportu naddniestrzańskich towarów bez kontroli ze strony Mołdawii (dziś eksport firm z Naddniestrza jest możliwy pod warunkiem przeprowadzenia formalności celnych w Kiszyniowie, który pobiera przy tym jedynie symboliczną opłatę. Procedurę tę wprowadzono pod naciskiem UE, żeby zapewnić przejrzystości operacji handlowych).
Jednocześnie władze w Tyraspolu nie ukrywają, że ewentualne negocjacje z Mołdawią mogą dotyczyć tylko normalizacji dwustronnych stosunków, a nie reintegracji Naddniestrza z Republiką Mołdawską.
Mołdawia jest jednym z sześciu państw (poza nią, jest to Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Gruzja i Ukraina), do których skierowana jest unijna inicjatywa Partnerstwa Wschodniego. Projekt Partnerstwa opracowała Polska wspólnie ze Szwecją w 2008 roku, a w następnym roku jednogłośne poparła go Rada Europejska. Polsko-szwedzka inicjatywa nie ma na celu doprowadzenia tych sześciu państw do członkostwa w UE, a tylko ich stopniową integrację z Unią. (bba)
