Reklama
Kolejne kroki:
- 18 stycznia 2010: Hiszpania przedstawi w Parlamencie Europejskim priorytety swojego przewodnictwa
- 11-19 stycznia 2010: przesłuchania nominowanych komisarzy w Parlamencie Europejskim
- 21 stycznia 2010: inauguracja Europejskiego Roku Walki z Ubóstwem i Wykluczeniem Społecznym
- 26 stycznia 2010: głosowanie w Parlamencie Europejskim nad składem nowej Komisji Europejskiej
- luty 2010: nadzwyczajny szczyt UE w sprawie sytuacji gospodarczej w Europie
- marzec 2010: szczyt wiosenny, na którym przyjęta ma być następczyni Strategii Lizbońskiej – Strategia UE 2020
- 5-6 marca 2010: nieformalne spotkanie ministrów spraw zagranicznych UE w Cordobie
- 8 marca 2010: szczyt UE-Maroko w Granadzie
- 10 kwietnia 2010: szczyt UE-Pakistan w Madrycie
- 14 maja 2010: szczyt UE-Meksyk w Santander
- 19 maja 2010: szczyt państw UE i krajów Ameryki Łacińskiej i Karaibów w Madrycie
- czerwiec 2010: przedstawienie na szczycie UE wyników prac grupy refleksyjnej
- 5-6 czerwca 2010: szczyt UE-Egipt w Barcelonie
- 7 czerwca 2010: drugi szczyt Unii Śródziemnomorskiej w Barcelonie
Podsumowanie
Hiszpania będzie sprawować półroczne unijne przewodnictwo od 1 stycznia do 30 czerwca 2010.
Madryt utrzymywał, że będzie ściśle konsultował swoją politykę z dwiema kolejnymi prezydencjami: belgijską (czerwiec-grudzień 2010) i węgierską (styczeń-czerwiec 2011). To prezydenckie trio wybrało nawet wspólne logo będące symbolem ich partnerstwa. Państwa te chcą w ten sposób dać modelowy przykład większej stałości w kierowaniu Unią Europejską.
Kompetencje unijnego przewodnictwa określone zostały krótko artykule 16 nowego traktatu o Unii Europejskiej (ustęp 9) i artykule 237 traktatu o pracy Unii Europejskiej. Z grubsza kompetencje te obejmują określanie agendy UE i poszukiwanie kompromisowych rozwiązań. Traktat Z Lizbony zachował te możliwości wpływu.
Nowością wprowadzoną przez Traktat Lizboński jest podział dotychczasowej Rada UE ds. Ogólnych i Stosunków Zewnętrznych (GAERC) na Radę ds. Zagranicznych (FAC) i Radę ds. Ogólnych (GAC).
Pierwsza kierowana jest przez Wysokiego Przedstawiciela UE, który odpowiadać będzie przed przewodniczącym Parlamentu Europejskiego, przewodniczącym Rady Europejskiej i rotacyjnym przewodnictwem UE.
Według hiszpańskich źródeł do przygotowania prezydencji stałe przedstawicielstwo Hiszpanii przy UE zatrudniło w Brukseli dodatkowo 80 osób. W Madrycie powstał specjalny komitet liczący 40 osób. Od kwietnia 2008 kierował nim wysoki przedstawiciel hiszpańskiego przewodnictwa w UE Nicolás Martínez-Fresno y Pavia.
Hiszpania szacuje, że koszty jej przewodnictwa wyniosą 55 milionów euro.
Główne problemy
Jakie priorytety?
8 grudnia 2009 hiszpański sekretarz stanu ds. europejskich Diego López Garrido poinformował, że unijne przewodnictwo jego kraju koncentrować będzie się na czterech obszarach:
- gospodarce – przy czym wysoko na liście priorytetów znajdzie się wyciągniecie unii z kryzysu gospodarczego i tworzenie nowych miejsc pracy;
- wdrożeniu Traktatu Lizbońskiego;
- praw obywatelskich – przy szczególnym uwzględnieniu kwestii równouprawnienia;
- polityce zagranicznej, tak by UE stała się rzeczywiście globalnym graczem.
Ponadto rządząca Partia Socjaldemokratyczna (PSOE), duża konserwatywna opozycyjna Partia Ludowa (PP) i partie regionalne z Katalonii (Convergència I Unió) i Kraju Basków (EAJ-PNV) wniosły do hiszpańskiego parlamentu cztery kolejne priorytety. Są to:
- wzmocnienie europejskiej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i prawa ze szczególnym uwzględnieniem walki z terroryzmem i zmian w unijnej polityce imigracyjnej i azylowej;
- wzmocnienie polityki UE wobec odległych regionów UE: Gwadelupy, Gujany Francuskiej, Martyniki, Reunion, Azorów, Wysp Kanaryjskich i Madery (zgodnie z artykułem 340 traktatu o pracy Unii Europejskiej;
- promowanie nowego, niskoemisyjnego modelu energetycznego w celu przeciwdziałania zmianom klimatu;
- i określenie warunków na kolejny długookresowy plan budżetowy na lata 2014-2020.
Strategia 2020
Odnowa gospodarki i tworzenie miejsc pracy stanowią jądro celów hiszpańskiej prezydencji. Jest to kluczowe zadanie, gdyż skutki kryzysu finansowego odczuwalne są już na rynkach pracy w całej Europie.
Według Eurostatu stopa bezrobocia w UE wzrosła z 7,5 proc. w listopadzie 2008 do 9,3 proc. październiku 2009. Oczekuje się, że w roku 2010 wskaźnik ten przekroczy 10 proc. Problem ten jest szczególnie silnie odczuwalny w Hiszpanii, która boryka się z najwyższą stopą bezrobocia w całej strefie euro. W październiku 2009 bezrobocie w eurolandzie wynosiło średnio 9,8 proc., podczas gdy w Hiszpanii aż 19,3 proc. Jedynym państwem unii, który ma pod tym względem jeszcze gorszą sytuację jest Łotwa, gdzie bez pracy jest 20,9 proc. osób.
W listopadzie Komisja Europejska zainicjowała konsultacje na temat przyszłej Strategii UE 2010, dzięki której Europa w najbliższym dziesięcioleciu stać się ma „ibardziej nteligentna i ekologiczna”.
Wyniki tych konsultacji, które kończą się 15 stycznia, przedstawione zostaną unijnym przywódcom podczas szczytu w marcu 2010. Hiszpanii przypadnie wówczas ważne zadanie wypracowanie kompromisu między uczestnikami szczytu. Madryt będzie musiał również odeprzeć krytykę organizacji pozarządowych, które namawiały do ogłoszenia wyników konsultacji dopiero w grudniu 2010, podczas przewodnictwa belgijskiego.
Grupa refleksyjna w sprawie przyszłości UE
Hiszpańska prezydencja zbiegnie się także z publikacją w czerwcu 2010 raportu Grupy refleksyjnej na temat przyszłości Europy. Grupa została powołana przez Rade Europejską 17 grudnia 2007.
Tak zwana „Grupa mędrców” kierowana jest przez byłego hiszpańskiego socjaldemokratycznego premiera Felipe Gonzaleza. Gremium to ma opracować wizję rozwoju Europy między latami 2020 i 2030. Należy spodziewać się, że grupa ta intensywnie konsultować będzie się z hiszpańską prezydencją.
Europejska polityka zagraniczna
Wejście w życie Traktatu Lizbońskiego otwiera wiele możliwości wzmocnienia międzynarodowego znaczenia Unii Europejskiej. Według tymczasowych zapowiedzi Hiszpania zamierza zaangażować się w realizację tego celu. Madryt będzie wspierać szefową unijnej dyplomacji Ashton przy budowie struktur nowej Europejskiej Służby Dyplomatycznej (EAD), czyli przyszłego korpusu dyplomatycznego UE.
Jednocześnie rotacyjne przewodnictwo UE zostało oficjalnie pozbawione części swoich obowiązków na forum międzynarodowym, ponieważ traktat przeniósł na Van Rompuya i Aston zadanie reprezentowania UE na arenie międzynarodowej. Sekretarz stanu Lopez Garrido stwierdził, że hiszpański rząd przyczyni się do wzmocnienia obu nowych unijnych urzędów.
Zapowiedzi te stoją jednak w sprzeczności z zadeklarowanym celem hiszpańskiego przewodnictwa, którym jest – jak sformułował to Lopez Garrido – „wejście do Księgi Rekordów Guinnessa dzięki dziewięciu bądź dziesięciu szczytom”. Hiszpański rząd planuje organizacje spotkań na najwyższym szczeblu UE z USA, Rosją, Kanadą, jak i krajami baseny Morza Śródziemnego i Ameryki Łacińskiej.
Według premiera Zapatero na liście politycznych priorytetów Madrytu znajdują się stosunki z USA i odnowienie strategicznego partnerstwa z Rosją.
Ważną rolę spełniać będzie także rozszerzenie UE o kolejne państwa, a Rada Ministrów UE będzie musiała odpowiedzieć na wniosek akcesyjny Islandii. Będzie musiała również w najbliższym czasie spróbować załagodzić nieporozumienia między Macedonią a Grecją oraz przede wszystkim między Republiką Cypru a północną częścią wyspy.
Ważną rolę odgrywać będzie kontrowersyjne stanowisko Hiszpanii wobec niepodległości Kosowa, które podzielają także Cypr, Grecja, Rumunia i Słowacja. (tmw)
