Reklama
Strategia ta - która ma pomóc państwom regionu, zamieszkiwanego przez prawie 100 mln obywateli, rozwiązać nasilające się problemy - jest jednym z priorytetów Szwecji. Szwedzi 1 lipca obejmują półroczne przewodnictwo w UE.
Przedstawiając nową strategię w Brukseli komisarz ds. polityki regionalnej Danuta Hubner zwróciła uwagę, że dokument ten stanowi istotny krok naprzód, ponieważ stanowi nowy rodzaj unijnej współpracy. Podkreśliła przy tym, że nie wiąże się to ani z przyjmowaniem nowych aktów prawnych, ani z powoływaniem nowych instytucji. Opiera się bowiem – jak powiedziała pani komisarz - na dążeniu rządów i obywateli państw członkowskich do sprostania wspólnym, pilnym wyzwaniom.
„Komisja proponuje kompleksowy plan działania na podstawie szczegółowych konsultacjach z rządami krajowymi i władzami regionalnymi, przedsiębiorcami, organizacjami pozarządowymi i ośrodkami akademickimi: UE ma odpowiednie kompetencje do tego, aby koordynować pracę, którą należy podjąć w celu maksymalnego wykorzystania dostępnych zasobów służących ochronie Morza Bałtyckiego, pobudzeniu wymiany handlowej i poprawieniu jakości życia dla wszystkich mieszkańców regionu” - mówiła Huebner.
Bałtyk stał się niemal wewnętrznym morzem Unii Europejskiej: leży nad nim bowiem osiem państw członkowskich UE (Dania, Szwecja, Finlandia, Estonia, Łotwa, Litwa, Polska i Niemcy) oraz Rosja.
Do 2013 roku region Bałtyku otrzyma ponad 50 mld euro wsparcia inwestycyjnego w ramach polityki spójności i innych funduszy UE, w tym 27 mld euro na zwiększenie dostępności, prawie 10 mld euro na ochronę środowiska, 6,7 euro na konkurencyjność oraz 697 mld euro na bezpieczeństwo i zapobieganie ryzyku.
Przedstawiona w środę unijna strategia ma przede wszystkim umożliwić maksymalne wykorzystanie potencjału rozwojowego państw członkowskich i regionów w obszarze Morza Bałtyckiego.
Przypominając w wydanym w środę komunikacie problemy, z jakimi borykają się państwa regionu, Komisja wylicza: stan wody w Bałtyku pogarszający się w wyniku nadmiernych zrzutów azotanów i fosforanów (co stanowi zagrożenie dla jego różnorodności biologicznej); brak ściślejszych powiązań między gospodarkami państw regionu; zbyt duża zależność od handlu z najbliższymi sąsiadami, a także znaczne odległości występujące zarówno w obrębie regionu, jak i między nim, a resztą Europy (np. podróż pociągiem z Warszawy do Tallina trwa 36 godzin).
Kolejnym problemem jest izolacja Litwy, Łotwy i Estonii, jeśli chodzi o dostawy energii, a ponadto wciąż istnieje ryzyko wypadków spowodowane coraz większą liczbą zbiornikowców traktujących morze jak autostradę.
„Programy funduszy strukturalnych UE w regionie zapewniają podstawę do wzmocnienia współpracy. Komisja przedstawia państwom członkowskim swoje propozycje, ale zdaje sobie również sprawę z tego, że wielu wyzwaniom można sprostać jedynie poprzez dobrą współpracę z Rosją. Komisja zaleca stymulowanie współpracy poprzez istniejące inicjatywy, w szczególności "wymiar północny" - wspólną politykę UE, Rosji, Norwegii i Islandii” – czytamy w komunikacie.
KE podkreśla, że jest to pierwsza tak kompleksowa strategia przygotowana przez UE dla makroregionu, zawiera bowiem 80 gotowych projektów, spośród których część już została uruchomiona. Dzięki ich realizacji – przewiduje Komisja - ta część Europy ma się stać nie tylko przyjazna dla środowiska (np: dzięki oczyszczaniu ścieków), dobrze prosperująca (np: poprzez promowanie innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach), łatwo dostępna i atrakcyjna (np: poprzez polepszenie połączeń komunikacyjnych), ale również bezpieczna (np: poprzez lepsze systemy reagowania w razie wypadku).
KE uważa także, że strategia przygotowana z inicjatywy państw Morza Bałtyckiego może być przykładem dla państw położonych basenie Morza Śródziemnego i w dorzeczu Dunaju. Przede wszystkim jednak – podkreśla - stanowi ona pierwszy krok w procesie wdrażania zintegrowanej polityki morskiej UE na poziomie regionu. (bea)
