Reklama
Jak podała Komisja Europejska, 48,5% gospodarstw domowych w Unii Europejskiej wyposażonych jest w szerokopasmowe łącze internetowe, ale – jak wykazały ostatnie badania Eurobarometru – brak zaufania do sieci powstrzymuje wielu konsumentów przed dokonywaniem transakcji online. Jedynie 12% Europejczyków korzystających z Internetu uznaje transakcje w Internecie za bezpieczne, 39% ma duże wątpliwości co do ich bezpieczeństwa, zaś 42% nie ośmieliłoby się dokonywać transakcji online. 65% użytkowników Internetu w UE nie wie, skąd czerpać informacje i rady na temat transgranicznych zakupów w UE. Jedna trzecia konsumentów byłaby gotowa rozważyć dokonanie zakupów online w innym państwie ze względu na lepszą jakość bądź cenę, ale jedynie 7% faktycznie się na to decyduje. Dostarczenie konsumentom jasnych informacji o przysługujących im prawach zwiększy zaufanie i pomoże uwolnić pełen gospodarczy potencjał jednolitego Europejskiego rynku internetowego, którego dochody wynoszą 106 mld EUR.
Komisarz UE ds. społeczeństwa informacyjnego i mediów Viviane Reding stwierdziła, że internetowe prawa konsumenta w UE nie powinny zależeć od tego, gdzie zarejestrowano przedsiębiorstwo lub stronę internetową. Jej zdaniem granice między państwami nie powinny dłużej komplikować życia konsumentom, jeśli zapragną oni kupić w Internecie książę lub pobrać piosenkę. „Mimo poczynionych do tej pory postępów, nadal musimy zapewnić funkcjonowanie jednolitego rynku zarówno dla konsumentów, jak i dla działalności gospodarczej w sieci”, stwierdziła Reding.
Komisarz UE ds. ochrony konsumentów Meglena Kunewa uważa, że jeśli chcemy, aby konsumenci swobodnie dokonywali zakupów i korzystali z możliwości oferowanych przez komunikację cyfrową, musimy dać im pewność w zakresie ochrony ich praw. „Oznacza to ustanowienie i wprowadzenie w życie jasno określonych praw konsumenta, spełniających wysokie standardy obowiązujące na tradycyjnym rynku. Internet ma bardzo wiele do zaoferowania konsumentom, ale musimy stworzyć sytuację zaufania, która pozwoli swobodnie i spokojnie dokonywać w nim zakupów”, powiedziała Kunewa.
W eYouGuide znajduje się objaśnienie konkretnych praw europejskich konsumentów korzystających z Internetu lub robiących zakupy w sieci, które ukształtowały się dzięki 25-letniej tradycji unijnych zasad ochrony konsumentów. W trakcie korzystania z Internetu europejski konsument korzysta z prawa do:
- uzyskania przed dokonaniem zakupu jasnych informacji o cenach i warunkach sprzedaży;
- decydowania o tym, czy i w jaki sposób będą przetwarzane jego dane osobowe;
- wysyłki zakupów w ciągu 30 dni od ich dokonania;
- możliwości wycofania się z umowy w ciągu 7 dni roboczych od zakupu, jeśli konsument zmieni zdanie;
- przynajmniej 2-letniej gwarancji na zakupione produkty;
- ochrony przed nieuczciwymi sprzedawcami, nieuczciwymi klauzulami w umowach oraz nieuczciwymi praktykami handlowymi.
Konsumenci mogą być pewni, że wszystkie te prawa obowiązują na stronach internetowych z oznaczeniem „ .eu ” . W odróżnieniu do stron „.com” lub „.net”, strony z adresem zakończonym na „.eu” muszą być zarejestrowane przez osobę lub spółkę z siedzibą w jednym z 27 państw członkowskich UE i podlegają przepisom prawa europejskiego.
Viviane Reding i Meglena Kunewa wskazały na luki w przepisach wspólnotowych, których uzupełnienie może doprowadzić do zwiększenia zaufania konsumentów i polepszenia funkcjonowania jednolitego rynku działalności gospodarczej. W zaproponowanej przez obie komisarz wspólnej „agendzie cyfrowej” określono 8 najważniejszych dziedzin, w których potrzebne są działania na poziomie UE.
Chodzi np. o zwalczanie spamu poprzez wprowadzenie we wszystkich państwach członkowskich i państwach sąsiadujących z UE sankcji z zakresu prawa cywilnego i prawa karnego o porównywalnej skuteczności. Zakaz spamu obecny jest w prawie unijnym od 2003 r., ale mimo tego 65% europejskich użytkowników Internetu nadal skarży się na jego nadmierną ilość.
Konieczne jest zagwarantowanie, aby na sytuację konsumenta nie miał wpływu kraj pochodzenia treści cyfrowych (muzyka, gry, filmy, książki), poprzez stworzenie gruntu dla międzynarodowych systemów licencjonowania treści online.
Konsumentom trzeba zagwarantować pewność prawną w zakresie wykorzystywania pobranych z Internetu objętych prawami autorskimi piosenek, nagrań wideo oraz filmów poprzez zniesienie obecnego rozdrobnienia przepisów dotyczących powielania na potrzeby prywatne.
Potrzebne jest też rozszerzenie zasad ochrony konsumentów na umowy licencyjne dotyczące produktów, takich jak oprogramowanie antywirusowe, gry lub inne pobrane z Internetu treści objęte licencją. Licencjonowanie powinno być gwarantem tych samych praw podstawowych jak w przypadku zakupu produktów, tj. prawa do otrzymania produktu zgodnego z uczciwymi warunkami handlowymi.
Ważne jest zagwarantowania, by do konsumentów docierały w odpowiedni sposób informacje dotyczące polityki ochrony prywatności i aby ochrona ta przebiegała na uczciwie określonych warunkach umownych.
Należy zaradzić rozdrobnieniu i niekompletności przepisów o „e-Dostępności”, aby ułatwić osobom niepełnosprawnym (stanowiącym 15% populacji UE) korzystanie ze stron internetowych, elektronicznych form płatności i innych usług online.
Trzeba zbadać możliwości zwiększenia zaufania do płatności online, w tym poprzez wykorzystanie już sprawdzonych modeli, jak system wycofania transakcji z karty kredytowej, który jest wyjściem ostatecznym pozwalającym konsumentom na anulowanie płatności na rzecz sprzedawców, którzy nie przestrzegają przepisów.
Ostatnia ze wskazanych dziedzin to współdziałanie ze stowarzyszeniami branżowymi i konsumenckimi w celu opracowania europejskiej skali oznaczania zaufania do internetowych stron detalicznych, które stosują się do najlepszych praktyk. (tmw)
