Reklama
Komisarz Hübner podkreśliła, ze Morze Bałtyckie jest zagrożone. „Jeżeli nie podejmiemy żadnych działań, temu wspaniałemu morzu, słynnemu z historycznego, handlowego i turystycznego punktu widzenia, grozi katastrofa ekologiczna. Mimo możliwości tworzonych przez rynek wewnętrzny zagrożony jest także rozwój całego regionu Morza Bałtyckiego”, stwierdziła Hübner. Zdaniem komisarz region Morza Bałtyckiego odgrywa w UE kluczową rolę, dlatego państwa członkowskie UE i inne zainteresowane kraje powinny współpracować, by sprostać wspólnym wyzwaniom i osiągać wyniki, które przynoszą powszechne korzyści.
Przyszła strategia UE dla regionu Morza Bałtyckiego ma koncentrować się na czterech głównych celach. Pierwszym z nich jest poprawa stanu środowiska regionu Morza Bałtyckiego, które jest największym systemem wód słonych na świecie. Wśród priorytetów znajdzie się ochrona bogatej bioróżnorodności i opracowanie sposobów zapobiegania zagrożeniom. Kolejnym celem jest uczynienie z Morza Bałtyckiego lepiej prosperującego regionu przez wspieranie zrównoważonego rozwoju gospodarczego: promowanie innowacji poprzez małe i średnie przedsiębiorstwa; pomoc dla regionu w celu pełnego wdrożenia prawodawstwa UE, w szczególności zasad rynku jednolitego. Istotne będzie także zwiększenie dostępności i atrakcyjności regionu dla mieszkańców, dla osób tam pracujących i dla turystów. Region ten potrzebuje lepszych dróg transportowych i poprawy bezpieczeństwa energetycznego przy pomocy połączonych sieci elektrycznych i rurociągów gazowych. Ostatnim z nadrzędnych celów jest zapewnienie większego bezpieczeństwa w regionie, na przykład poprzez wzmocnienie współpracy między państwami członkowskimi przez EUROPOL – Europejski Urząd Policji.
Jak podaje Komisja Europejska w komunikacie, UE chce też zwrócić uwagę na stworzenie wyraźniejszej tożsamości regionu Morza Bałtyckiego, idąc za przykładem Morza Śródziemnego. Ponadto strategia będzie praktycznym sposobem współpracy z Rosją, jedynym nienależącym do UE krajem graniczącym z Morzem Bałtyckim.
Od rozszerzenia w 2004 r. osiem z dziewięciu krajów graniczących z Morzem Bałtyckim jest członkami Unii Europejskiej (Szwecja, Dania, Estonia, Finlandia, Niemcy, Łotwa, Litwa, Polska). Morze Bałtyckie stało się niemal wewnętrznym morzem Unii. Kraje te mają wspólne dziedzictwo kulturowe oraz prawodawstwo. Stoją również przed wspólnymi wyzwaniami, którym muszą sprostać.
Wśród krajów UE graniczących z Morzem Bałtyckim istnieją duże różnice w rozwoju gospodarczym. Region ten reprezentuje 23 proc. populacji UE (106 mln mieszkańców), natomiast łączny PKB wynosi 16 proc. Region Morza Bałtyckiego stoi również przed poważnymi wyzwaniami, obejmującymi zmiany demograficzne (starzenie się populacji), wzrost przestępczości zorganizowanej, zanieczyszczenie (wypadki zbiornikowców z ropą, nawozy rolnicze, ścieki z kanalizacji miejskich). Życie morskie w Morzu Bałtyckim zanika, co może spowodować załamanie się całego ekosystemu z powodu braku tlenu.
Biorąc pod uwagę liczbę programów UE już działających w regionie Morza Bałtyckiego, istnieje potrzeba zagwarantowania lepszej koordynacji. Tylko w ramach programów polityki spójności Unia, w latach 2007-2013, zainwestuje w regionie 55 mld EUR.
W grudniu 2007 r. państwa członkowskie zwróciły się do Komisji Europejskiej z prośbą o przygotowanie do czerwca 2009 r. „Strategii UE dla regionu Morza Bałtyckiego”.
Proces konsultacji rozpoczęty podczas wtorkowej konferencji zakończy się w czerwcu 2009 r. przedłożeniem wniosku w sprawie strategii UE w formie komunikatu Komisji. Do komunikatu dołączony będzie plan działania, określający najważniejsze zaangażowane strony, instrumenty finansowe, które należy zastosować w celu realizacji tego planu, oraz jego ramy czasowe. Przyjęcie strategii przez państwa członkowskie będzie jednym z priorytetów prezydencji szwedzkiej w drugiej połowie 2009 r.
Następne debaty w sprawie regionu Morza Bałtyckiego odbędą się w Gdańsku (13 listopada), Kopenhadze (1-2 grudnia), Helsinkach (9 grudnia) i Rostocku (5-6 lutego 2009 r.). (tmw)
